ಶಿಸ್ತು, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಧರ್ಮನಿಷ್ಠೆಯ ಆದರ್ಶ ಜೀವನ

ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನೀರ್ಪಾಜೆ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿರಾಜ ರೈ ಮತ್ತು ಸಿದ್ದಮ್ಮ ಹಲ್ಲಂಗಾರು ದಂಪತಿಯ ಪುತ್ರರಾಗಿ ಜನಿಸಿದ ಪದ್ಮರಾಜ ಬಲಿಪರು, ಸರಳತೆ, ಶಿಸ್ತು, ಧಾರ್ಮಿಕ ನಿಷ್ಠೆ ಹಾಗೂ ಶಿಕ್ಷಣ ಸೇವೆಯನ್ನು ಜೀವನದ ಉಸಿರಾಗಿಸಿಕೊಂಡ ಅಪರೂಪದ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ. ಹೆತ್ತವರ ಆದರ್ಶ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು ಅವರ ಬದುಕಿನುದ್ದಕ್ಕೂ ದಾರಿದೀಪವಾಗಿದ್ದವು. ನಾಗಮ್ಮ ಮತ್ತು ಅನಂತಾಯ ಬಲಿಪರು ಅವರ ಸಹೋದರ–ಸಹೋದರಿಯಾಗಿದ್ದರು.

ಥರ್ಡ್ ಫಾರ್ಮ್‌ವರೆಗೆ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ ಅವರು, ಉಜಿರೆಯ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಿದ್ದವನ ಗುರುಕುಲದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದು, ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಸೇವೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಮಂಗಳೂರಿನ ಪಡಿವಾಳದಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿಜೀವನ ಆರಂಭಿಸಿದ ಅವರು, ನಂತರ ಅರಳ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 35 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಸಾವಿರಾರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪಾಠದ ಜೊತೆಗೆ ಜೀವನದ ಮೌಲ್ಯ, ಶಿಸ್ತು, ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ ಮತ್ತು ಕರ್ತವ್ಯನಿಷ್ಠೆಯನ್ನೂ ಕಲಿಸಿದರು. ಅವರ ಪಾಲಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಕ ವೃತ್ತಿ ಕೇವಲ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ; ಅದು ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾಣದ ಮಹತ್ತರ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು.

ಕಮಲಾವತಿಯವರೊಂದಿಗೆ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ನಡೆಸಿದ ಅವರು ಐದು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆದರ್ಶ ತಂದೆಯಾಗಿ ಬದುಕಿದರು. ಕುಟುಂಬದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಲೇ, ತಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನೂ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಪಾಲಿಸಿದರು.

ಜೈನ ಧರ್ಮದ ತತ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ನಂಬಿಕೆ ಹೊಂದಿದ್ದ ಪದ್ಮರಾಜ ಬಲಿಪರು ಪಂಚಾಣುವ್ರತಗಳ ಪಾಲನೆ, ಮಿತಭಾಷಿತ್ವ, ಸಮಯಪಾಲನೆ, ನಿಯಮಿತ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ ಹಾಗೂ ಆತ್ಮಶಿಸ್ತಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಜೀವನದ ಆದಾಯ–ಖರ್ಚುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕ್ರಮಬದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರವನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಪಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಶಿಸ್ತು ಹೊರಗಿನ ನಿಯಮ ಮಾತ್ರವಾಗಿರದೆ, ಒಳಗಿನ ಆತ್ಮನಿಯಂತ್ರಣದ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿತ್ತು.

ಶಿಕ್ಷಣದ ಜೊತೆಗೆ ಯಕ್ಷಗಾನ, ನಾಟಕ ಹಾಗೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದ ಅವರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಸರ್ವತೋಮುಖ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಗಂಭೀರತೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಭಯವನ್ನು ಮೂಡಿಸಿದರೂ, ಅದರ ಹಿಂದೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಅಪಾರ ಕಾಳಜಿ ಮತ್ತು ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಇತ್ತು. ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ತಾವು ಮೊದಲು ಆಚರಿಸಿ ತೋರಿಸುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ, ಅವರ ಜೀವನವೇ ಒಂದು ಪಾಠವಾಗಿತ್ತು.

ಸಂಕಷ್ಟಗಳು ಎದುರಾದಾಗಲೂ ನಗುಮುಖದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಮನೋಭಾವ ಅವರ ವಿಶೇಷ ಗುಣವಾಗಿತ್ತು. ಧರ್ಮ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಸಮಾಜ—ಈ ನಾಲ್ಕು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ಅವರು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಛಾಪು ಮೂಡಿಸಿದರು. ಅವರ ಜೀವನದಿಂದ “ಶಿಸ್ತು ಇದ್ದಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆ, ಧರ್ಮ ಇದ್ದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ, ಶಿಕ್ಷಣ ಇದ್ದಲ್ಲಿ ಸಮಾಜದ ಪ್ರಗತಿ” ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.

05.06.2006ರಂದು ಅವರು ಇಹಲೋಕ ತ್ಯಜಿಸಿದರೂ, ಅವರ 35 ವರ್ಷಗಳ ಶಿಕ್ಷಣ ಸೇವೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ನಿಷ್ಠೆ, ಸರಳ ಜೀವನ, ಶಿಸ್ತು ಮತ್ತು ಆದರ್ಶ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವು ಅವರನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದವರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.

ಪದ್ಮರಾಜ ಬಲಿಪರ ಜೀವನವು ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ಶಿಕ್ಷಕರ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲ; ಅದು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಶಿಸ್ತು, ಸೇವೆ, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಯ ದಾರಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಒಂದು ಸಾರ್ಥಕ ಜೀವನಗಾಥೆ.